Vitamine E uitgelegd

Vitamine E is een vetoplosbare vitamine die vooral bekendstaat om zijn antioxidatieve werking. Iedere dag worden onze lichaamscellen blootgesteld aan invloeden van binnen en buiten het lichaam, zoals de normale energieproductie, zonlicht, luchtvervuiling en andere omgevingsfactoren. Daarbij ontstaan vrije radicalen. Hoewel deze stoffen een normale rol vervullen in het lichaam, kunnen ze bij een verstoring van de balans bijdragen aan oxidatieve stress.

Vitamine E helpt lichaamscellen beschermen tegen deze oxidatieve stress en is daarmee een belangrijke schakel binnen het natuurlijke antioxidantensysteem van het lichaam. Daarnaast werkt vitamine E nauw samen met andere antioxidanten, zoals vitamine C, selenium en glutathion.

In deze blog lees je wat vitamine E precies is, welke functies deze vitamine heeft, waar vitamine E in voeding voorkomt en wanneer een supplement een aanvulling kan zijn.

Wat is vitamine E?

Vitamine E is eigenlijk geen enkele stof, maar een verzamelnaam voor een groep vetoplosbare verbindingen. Binnen deze groep behoren zowel de tocoferolen als de tocotriënolen.

Van deze verschillende verbindingen is alfa-tocoferol de vorm die in het menselijk lichaam het meest voorkomt en waarop ook de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid is gebaseerd.

Omdat vitamine E vetoplosbaar is, wordt de vitamine samen met voedingsvetten opgenomen in de dunne darm. Vervolgens wordt vitamine E via het bloed vervoerd naar verschillende weefsels, waar het onder andere wordt opgenomen in celmembranen.

Welke functies heeft vitamine E?

Vitamine E ondersteunt verschillende processen in het lichaam, maar staat vooral bekend als antioxidant.

Helpt lichaamscellen beschermen tegen oxidatieve stress

De belangrijkste functie van vitamine E is het helpen beschermen van lichaamscellen tegen oxidatieve stress.

Tijdens de normale stofwisseling ontstaan voortdurend vrije radicalen. Daarnaast kunnen ook factoren zoals UV-straling, luchtvervuiling, roken en intensieve lichamelijke inspanning bijdragen aan de vorming van vrije radicalen.

Wanneer er meer vrije radicalen aanwezig zijn dan het lichaam met antioxidanten kan opvangen, ontstaat oxidatieve stress.

Vitamine E helpt deze vrije radicalen onschadelijk te maken voordat zij schade kunnen veroorzaken aan celmembranen.

Beschermt celmembranen

Vrijwel iedere lichaamscel is omgeven door een celmembraan dat grotendeels bestaat uit vetten.

Juist deze vetrijke membranen zijn gevoelig voor oxidatie. Omdat vitamine E zich in deze membranen bevindt, vormt het een belangrijke beschermlaag tegen oxidatieve beschadiging.

Hierdoor speelt vitamine E een rol bij het behoud van goed functionerende lichaamscellen.

Werkt samen met andere antioxidanten

Vitamine E werkt niet alleen.

Binnen het lichaam bestaat een uitgebreid antioxidantennetwerk waarin verschillende voedingsstoffen elkaar ondersteunen.

Zo werkt vitamine E onder andere samen met:

vitamine C;
selenium;
glutathion;
co-enzym Q10;
verschillende carotenoïden.

Wanneer vitamine E een vrije radicaal neutraliseert, kan vitamine C helpen om vitamine E weer in zijn actieve vorm terug te brengen. Dit laat mooi zien hoe voedingsstoffen binnen het lichaam samenwerken.

Hoe wordt vitamine E opgenomen?

Omdat vitamine E een vetoplosbare vitamine is, verloopt de opname samen met voedingsvetten.

Na een maaltijd wordt vitamine E in de dunne darm opgenomen. Hierbij spelen galzouten en spijsverteringsenzymen een belangrijke rol. Zonder een normale vetvertering verloopt ook de opname van vitamine E minder efficiënt.

Na opname wordt vitamine E verpakt in lipoproteïnen en via het bloed naar verschillende organen en weefsels vervoerd.

Daar wordt de vitamine opgeslagen in onder andere:

vetweefsel;
lever;
spieren;
celmembranen.

Een gezonde vetvertering is daarom belangrijk voor een goede vitamine E-status.

Waar zit vitamine E in?

Vitamine E komt vooral voor in plantaardige voedingsmiddelen die rijk zijn aan gezonde vetten.

Goede bronnen zijn onder andere:

zonnebloemolie;
tarwekiemolie;
olijfolie;
amandelen;
hazelnoten;
zonnebloempitten;
avocado;
pinda's;
spinazie;
broccoli.

Ook sommige plantaardige margarines bevatten toegevoegde vitamine E.

Een gevarieerd voedingspatroon met voldoende noten, zaden, plantaardige oliën en groenten levert voor de meeste mensen voldoende vitamine E.

Hoeveel vitamine E heb je nodig?

Voor volwassenen geldt een aanbevolen dagelijkse hoeveelheid van ongeveer:

11 milligram alfa-tocoferolequivalenten per dag voor vrouwen
13 milligram alfa-tocoferolequivalenten per dag voor mannen

De behoefte kan variëren afhankelijk van leeftijd, voeding en levensfase.

Een gevarieerd voedingspatroon voorziet meestal in voldoende vitamine E.

Wanneer krijgt vitamine E extra aandacht?

Binnen de orthomoleculaire voedingsleer krijgt vitamine E regelmatig aandacht bij onderwerpen zoals:

oxidatieve stress;
gezond ouder worden;
hart- en vaatgezondheid;
sport en herstel;
huidgezondheid;
celbescherming.

Omdat vitamine E nauw samenwerkt met andere antioxidanten, wordt meestal gekeken naar het totaalplaatje van voeding en leefstijl.

Vitamine E en supplementen

Vitamine E is verkrijgbaar als los supplement, maar wordt ook veel gecombineerd met andere antioxidanten.

Supplementen bevatten meestal alfa-tocoferol, maar sommige producten bevatten ook een mix van verschillende tocoferolen of tocotriënolen.

Welke vorm het meest geschikt is, hangt af van de samenstelling van het supplement en de persoonlijke situatie.

In de volgende verdiepingsblog uit deze kennisbank ga ik uitgebreider in op de verschillen tussen natuurlijke en synthetische vitamine E en waarom de gebruikte vorm invloed kan hebben op de biologische beschikbaarheid.

Waar let je op bij een vitamine E-supplement?

Wanneer je een vitamine E-supplement kiest, is het verstandig om niet alleen naar de dosering te kijken.

Let bijvoorbeeld op:

welke vorm van vitamine E wordt gebruikt;
of het supplement natuurlijke of synthetische vitamine E bevat;
of meerdere tocoferolen aanwezig zijn;
de kwaliteit van de gebruikte grondstoffen;
een betrouwbare fabrikant.

Daarnaast is het verstandig een vetoplosbare vitamine zoals vitamine E tijdens een maaltijd met gezonde vetten in te nemen.

Conclusie

Vitamine E is een belangrijke vetoplosbare antioxidant die helpt lichaamscellen te beschermen tegen oxidatieve stress. Vooral celmembranen profiteren van deze bescherming, waardoor vitamine E een belangrijke rol speelt binnen het natuurlijke antioxidantensysteem van het lichaam.

Een gevarieerd voedingspatroon met noten, zaden, plantaardige oliën, avocado en groene groenten vormt voor de meeste mensen een goede basis. Wanneer een supplement wordt overwogen, is het verstandig om niet alleen naar de dosering te kijken, maar ook naar de gebruikte vorm en de kwaliteit van het product.

In de volgende verdiepingsblog lees je meer over natuurlijke versus synthetische vitamine E en ontdek je waarom vitamine E eigenlijk uit een hele familie van verschillende verbindingen bestaat, waaronder tocoferolen en tocotriënolen.