Vitamine B6 en zenuwstelsel

Wat is vitamine B6?

Vitamine B6 is de verzamelnaam voor verschillende verbindingen die in het lichaam uiteindelijk worden omgezet in de biologisch actieve vorm: pyridoxaal-5-fosfaat, ook wel P5P genoemd.

Deze actieve vorm fungeert als co-enzym bij meer dan honderd enzymatische reacties. Vooral processen waarbij aminozuren, eiwitten en neurotransmitters betrokken zijn, zijn afhankelijk van voldoende vitamine B6.

Omdat vitamine B6 wateroplosbaar is, kan het lichaam slechts een beperkte hoeveelheid opslaan. Een regelmatige aanvoer via de voeding blijft daarom belangrijk.

In blog 140.4 van deze kennisbank ga ik uitgebreider in op de verschillen tussen pyridoxine en P5P.

Welke functies heeft vitamine B6?

Vitamine B6 ondersteunt veel verschillende processen in het lichaam.

Ondersteunt het zenuwstelsel

Een van de bekendste functies van vitamine B6 is de bijdrage aan een normale werking van het zenuwstelsel.

Zenuwcellen communiceren voortdurend met elkaar via neurotransmitters. Voor de aanmaak van verschillende van deze signaalstoffen is vitamine B6 noodzakelijk. Hierdoor ondersteunt de vitamine de normale communicatie tussen zenuwcellen.

Vitamine B6 is onder andere betrokken bij de vorming van:

• serotonine;
• dopamine;
• GABA;
• noradrenaline.

Over deze neurotransmitters lees je later meer in de blogs over het brein en mentale gezondheid.

Draagt bij aan een normale psychologische functie

Vitamine B6 ondersteunt een normale psychologische functie.

Doordat deze vitamine betrokken is bij de vorming van neurotransmitters en de normale werking van het zenuwstelsel, speelt zij een rol binnen processen die belangrijk zijn voor het dagelijks functioneren van de hersenen.

Ondersteunt het immuunsysteem

Vitamine B6 draagt bij aan de normale werking van het immuunsysteem.

Afweercellen worden voortdurend aangemaakt en vernieuwd. Daarbij zijn verschillende vitamines en mineralen nodig, waaronder vitamine B6.

Daarom wordt vitamine B6 regelmatig genoemd naast voedingsstoffen zoals vitamine C, vitamine D en zink wanneer het over de normale werking van het immuunsysteem gaat.

Speelt een rol bij de eiwitstofwisseling

Een unieke eigenschap van vitamine B6 is de belangrijke rol bij de stofwisseling van aminozuren en eiwitten.

Wanneer je eiwitrijke voeding eet, worden eiwitten afgebroken tot aminozuren. Vitamine B6 helpt vervolgens bij de verdere verwerking van deze aminozuren, zodat het lichaam ze kan gebruiken voor de opbouw van spieren, enzymen, hormonen en andere lichaamsweefsels.

Daardoor krijgt vitamine B6 ook regelmatig aandacht binnen sportvoeding en herstel.

Draagt bij aan de energiestofwisseling

Net als de andere B-vitaminen ondersteunt vitamine B6 een normale energiestofwisseling.

De vitamine helpt bij het vrijmaken van energie uit voedingsstoffen en ondersteunt zo de dagelijkse energievoorziening van het lichaam.

Helpt vermoeidheid verminderen

Vitamine B6 draagt bij aan de vermindering van vermoeidheid en moeheid.

Dat betekent niet dat vitamine B6 direct extra energie geeft, maar wel dat voldoende vitamine B6 belangrijk is voor een normale energiehuishouding.

Ondersteunt de vorming van rode bloedcellen

Vitamine B6 draagt bij aan de normale vorming van rode bloedcellen.

Rode bloedcellen vervoeren zuurstof door het lichaam en zijn daarmee onmisbaar voor de energievoorziening van organen en weefsels.

Speelt een rol bij de regulatie van homocysteïne

Homocysteïne is een aminozuur dat van nature in het lichaam ontstaat tijdens de stofwisseling van methionine.

Vitamine B6 helpt, samen met vitamine B11 (folaat) en vitamine B12, bij een normale homocysteïnestofwisseling.

Binnen de orthomoleculaire voedingsleer krijgt dit proces regelmatig aandacht vanwege de nauwe samenwerking tussen deze drie B-vitaminen.

Hoe werkt vitamine B6 in het lichaam?

Na opname in de dunne darm wordt vitamine B6 in de lever omgezet in pyridoxaal-5-fosfaat (P5P), de actieve vorm van vitamine B6.

P5P werkt vervolgens als co-enzym bij meer dan honderd enzymatische reacties.

Deze reacties zijn betrokken bij onder andere:

• de eiwitstofwisseling;
• de vorming van neurotransmitters;
• de aanmaak van hemoglobine;
• de energiestofwisseling;
• de omzetting van aminozuren.

Doordat vitamine B6 aan zoveel verschillende processen deelneemt, behoort deze vitamine tot de meest veelzijdige voedingsstoffen binnen het vitamine B-complex.

Waar zit vitamine B6 in?

Vitamine B6 komt voor in zowel dierlijke als plantaardige voedingsmiddelen.

Goede bronnen zijn onder andere:

• kip;
• kalkoen;
• rundvlees;
• zalm;
• tonijn;
• aardappelen;
• bananen;
• kikkererwten;
• volkorenproducten;
• noten;
• zonnebloempitten.

Een gevarieerd voedingspatroon levert voor de meeste mensen voldoende vitamine B6.

Hoeveel vitamine B6 heb je nodig?

Voor volwassenen geldt een aanbevolen dagelijkse hoeveelheid van ongeveer:

• 1,5 milligram per dag voor vrouwen
• 1,8 milligram per dag voor mannen

De behoefte kan veranderen tijdens verschillende levensfasen, zoals zwangerschap en borstvoeding.

Een gezonde en gevarieerde voeding voorziet doorgaans in deze behoefte.

Wanneer krijgt vitamine B6 extra aandacht?

Binnen de orthomoleculaire voedingsleer wordt vitamine B6 regelmatig besproken bij onderwerpen zoals:

• het zenuwstelsel;
• energiestofwisseling;
• eiwitrijke voeding;
• sport en spierherstel;
• homocysteïne;
• hormoonbalans;
• het immuunsysteem.

Daarnaast wordt vitamine B6 vaak gecombineerd met folaat en vitamine B12 vanwege hun nauwe samenwerking binnen verschillende stofwisselingsprocessen.

Vitamine B6 en supplementen

Vitamine B6 is verkrijgbaar als los supplement, maar wordt vaak gecombineerd met andere B-vitaminen in een vitamine B-complex.

Dat sluit goed aan bij de manier waarop deze vitamines in het lichaam samenwerken.

Er bestaan verschillende vormen van vitamine B6. De bekendste zijn pyridoxinehydrochloride en pyridoxaal-5-fosfaat (P5P). Beide vormen hebben hun eigen eigenschappen. Op de verschillen ga ik uitgebreid in tijdens blog 140.4 van deze kennisbank.

Waar let je op bij een vitamine B6-supplement?

Wanneer je een supplement kiest, is het verstandig om verder te kijken dan alleen de dosering.

Let bijvoorbeeld op:

• welke vorm van vitamine B6 wordt gebruikt;
• de hoeveelheid vitamine B6 per dagdosering;
• een betrouwbare fabrikant;
• een overzichtelijke samenstelling;
• of vitamine B6 gecombineerd is met andere B-vitaminen.

Meer is niet altijd beter. Bij langdurig gebruik van zeer hoge doseringen vitamine B6 kunnen ongewenste effecten optreden. Gebruik supplementen daarom altijd volgens de aanbevolen dosering of het advies van een deskundige.

Conclusie

Vitamine B6 is een veelzijdige vitamine die een belangrijke rol speelt bij de werking van het zenuwstelsel, de eiwitstofwisseling, de energiestofwisseling, het immuunsysteem en de vorming van rode bloedcellen. Daarnaast werkt vitamine B6 nauw samen met folaat en vitamine B12 bij de normale homocysteïnestofwisseling.

Doordat vitamine B6 betrokken is bij zoveel verschillende processen, vormt deze vitamine een belangrijke schakel binnen een gezonde stofwisseling. Een gevarieerd voedingspatroon met voldoende volkorenproducten, peulvruchten, aardappelen, noten, vis en vlees levert voor de meeste mensen voldoende vitamine B6.

In de volgende blog uit deze kennisbank lees je alles over folaat en foliumzuur en ontdek je waarom deze twee vormen vaak met elkaar worden verward, terwijl er belangrijke verschillen bestaan in opname, omzetting en toepassing.